5NsELZh

flash banner 2

Με τις σαγιονάρες

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Το καλοκαίρι φοράμε σαγιονάρες, ιδίως στην παραλία. Κανονικά, οι σαγιονάρες είναι τα πατούμενα όπως στην εικόνα, δηλαδή, όπως λέει το ΛΚΝ, «είδος πλαστικής παντόφλας

που συγκρατείται από δύο λουριά σε σχήμα V, που η γωνία τους περνά από το μεγάλο δάχτυλο».

Ωστόσο, νομίζω πως οι περισσότεροι θα χαρακτηρίσουν σαγιονάρες και τα άλλα είδη «πλαστικής παντόφλας», ιδίως εκείνες τις παλιές, τις καφετιές, με τις δύο πλατιές πλαστικές λωρίδες που σχημάτιζαν Χ. Τέτοιες κατασκεύαζε έναν καιρό ο στρατός και τις έδιναν στους φαντάρους, αν και νομίζω ότι τώρα πια δεν τις φτιάχνουν οι ίδιοι.

Τις σαγιονάρες τις χρησιμοποιώ καμιά φορά στην έκφραση «φράκο με σαγιονάρες», όταν θέλω να ψέξω κάποιον που ανακατεύει λέξεις πολύ λόγιες και πολύ λαϊκές π.χ. κάποιος που έγραψε «ιδιότητες που απάδουν από χέρι τέτοιων κατηγοριών», όπου το σαφώς λόγιο ρήμα «απάδω» δεν συνδυάζεται καλά με το χαρτοπαικτικό «από χέρι» -η συγκεκριμένη πρόταση, παλιό μαργαριτάρι του γελοιογράφου Στάθη, έχει και το κουσούρι της γενικομανιας, βέβαια, διότι το απάδω δεν συντάσσεται με γενική. Τέλος πάντων, η φράση μού φαίνεται τόσο αταίριαστη όπως κάποιος που φοράει επίσημο ένδυμα, φράκο, με σαγιονάρες. Πολλοί βέβαια θεωρούν γενικά τις σαγιονάρες σαν επιτομή του κιτς, όχι όμως εγώ.

Όμως εδώ δεν ενδυματολογούμε, αλλά λεξιλογούμε. Η σαγιονάρα λοιπόν είναι μια από τις λέξεις που μπήκαν στη γλώσσα μας εξαιτίας του κινηματογράφου. Είναι κάμποσες τέτοιες λέξεις π.χ. το ζιβάγκο -ο φίλος Τιπούκειτος είχε παλιά γράψει ένα σχετικό άρθρο, αν και η σαγιονάρα αναφέρεται μόνο στα σχόλια.

Λοιπόν, η σαγιονάρα μπήκε στη γλώσσα μας από την ταινία «Σαγιονάρα» του 1957.

Πρόκειται για αμερικάνικη ταινία στην οποία ο Μάρλον Μπράντο υποδύεται έναν πιλότο της πολεμικής αεροπορίας που υπηρετεί σε μια βάση στην Ιαπωνία και πλέκει ειδύλλιο με μια γιαπωνέζα ηθοποιό.

Στα ιαπωνικά, «σαγιονάρα» σημαίνει «αντίο» -στα ντόπια πρέπει να γράφεται さようなら.

Δεν έχω δει την ταινία, αλλά πάντοτε υπέθετα ότι το ειδύλλιο δεν είχε αίσιο τέλος, ότι αναγκάστηκαν να χωρίσουν αφού ο γάμος τους θα κρίθηκε αταίριαστος, και ότι το «σαγιονάρα» ήταν τα λόγια του αποχαιρετισμού τους. Ωστόσο, στη Βικιπαίδεια διαβάζω ότι οι δυο αγαπημένοι αντιστάθηκαν στις πιέσεις (του αμερικανικού στρατού και της ιαπωνικής κοινωνίας) και στο τέλος της ταινίας, όταν ένας δημοσιογράφος ρωτάει τον Μάρλον Μπράντο τι έχει να πει προς τους ανωτέρους του, εκείνος απαντάει «πείτε τους, σαγιονάρα!»

Η ταινία κέρδισε τέσσερα Όσκαρ και είχε και μεγάλη εμπορική επιτυχία. Στην ταινία εκείνη, οι γιαπωνέζες ηθοποιοί φορούσαν παραδοσιακά τσόκαρα (δείτε φωτογραφίες στο άρθρο της Λεξιλογίας, από το οποίο έχω αντλήσει υλικό) και όταν άρχισαν να κυκλοφορούν ευρύτερα παρόμοια πατούμενα, τα είπαμε «σαγιονάρες».

Ποιοι τα «είπαμε»; Δεν αποκλείεται να τα είπε έτσι ο εισαγωγέας ή ο έμπορος που τα πλάσαρε στην αγορά, για να εκμεταλλευτεί τη δημοτικότητα της ταινίας. Εξαιτίας της ταινίας, άλλωστε, το «σαγιονάρα» είχε γίνει ίσως η γνωστότερη ιαπωνική λέξη στην Ελλάδα -από εκεί πήρε το όνομά του και το δημοφιλέστατο ζαχαροπλαστείο Sayonara (με ιαπωνικής τεχνοτροπίας γραμματοσειρά) στην Κηφισίας.

Βέβαια, στα αγγλικά δεν λέγονται έτσι αλλά flip-flops. Ωστόσο, σε πολλές άλλες γλώσσες τα αντίστοιχα πατούμενα έχουν ονόματα που παραπέμπουν σε ιαπωνική ή γενικώς απωανατολίτικη προέλευση.

Στα κροατικά, τα βουλγάρικα, τα πολωνικά ονομάζονται japanke, japonki κλπ. παναπεί γιαπωνέζικα. Στα ρώσικα, βιετνάμκι, βιετναμέζικα. (Στα… ακατονόμαστα, εννοώ τα σλαβομακεδόνικα, τα λένε πάντως apostolki, αποστολικά, επειδή οι Απόστολοι ήταν δεινοί πεζοπόροι).

Στα βραζιλιάνικα οι σαγιονάρες λέγονται Havaianas, χαβανέζες, που είναι και εμπορική ονομασία. Αυτές οι χαβανέζες έχουν πολύ μεγάλη διάδοση και εκτός Βραζιλίας και είναι ολόιδιες με τις δικές μας σαγιονάρες.

Όμως στο Περού τα πατούμενα αυτά τα λένε όπως και εμείς: sayonaras.  σαγιονάρες, το ίδιο και στο Μεξικό, όπου μάλιστα είναι εμπορική ονομασία. Αυτό δεν σημαίνει ότι εμείς πήραμε το όνομα από τους Περουβιάνους ή εκείνοι από εμάς, αλλά ότι οι Περουβιάνοι έμποροι είχαν την ίδια ιδέα με τους Έλληνες ομολόγους τους.

Η άποψη ότι οι σαγιονάρες ονομάστηκαν έτσι από την ταινία του 1957 επιβεβαιώνεται και από τις αναζητήσεις στα σώματα κειμένων -πριν από το 1958 δεν υπάρχει η λέξη «σαγιονάρα» στις ελληνικές εφημερίδες που προσφέρονται προς αναζήτηση στον ιστότοπο της Εθνικής Βιβλιοθήκης. Μετά το 1958 τη βρίσκουμε στις αναφορές στην ταινία, ενώ η πρώτη αναφορά που βρήκα στα πατούμενα σαγιονάρες είναι του 1966, σε διαφήμιση -αλλά βέβαια η λέξη πρέπει να είναι κατά μερικά χρόνια παλιότερη.

Όταν λέμε για κάποιον ότι είναι «με τις σαγιονάρες» υπονοούμε ότι βρίσκεται σε κατάσταση χαλαρότητας, αμεριμνησίας και ατημελησίας. Στα κοσμικά ρεπορτάζ μπορεί να διαβάσετε για το τάδε μοντέλο που τόλμησε να πάει «με τις σαγιονάρες» σε κάποιο πάρτι ή δεξίωση. Τους κατηγορούμενους για συμμετοχή στη 17Ν τούς έπιασαν το καλοκαίρι του 2002 με τις σαγιονάρες. Οι σαγιονάρες δεν είναι κατάλληλες για οδήγηση, ούτε και για πεζοπορία, είναι όμως ένα κι ένα για να σκοτώνεις κατσαρίδες και άλλα έντομα. Μερικές μάλιστα σαγιονάρεες είναι και αγιασμένες, όπως εκείνες που φορούσε ο Παΐσιος και είχαν εκτεθεί σε προσκύνημα πρόπερσι στην Κύπρο -τώρα έχουμε αλλάξει πίστα, προσκυνάμε βρασμένα κάστανα…

ΠΗΓΗ: sarantakos.wordpress.com

Δημοφιλή Νέα

ΔΕΗ: 263 προσλήψεις στο Λιγνιτικό Κέντρο Δυτ. Μακεδονίας Ν. Κοζάνης

ΔΕΗ: 263 προσλήψεις στο Λιγνιτικό Κέντρο Δυτ. Μακεδονίας Ν. Κοζάνης


Η ΔΕΗ ανακοινωνει την πρόσληψη, με σύμβαση εργασίας ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου, συνολικά δια…

Οι γυναίκες των λιγνιτωρυχείων... (φωτογραφίες)

Οι γυναίκες των λιγνιτωρυχείων... (φωτογραφίες)


Ένα από τα τελευταία και τα πιο σκληρά επαγγέλματα που "κατακτά" το γυναικείο φύλο.

«…η Ανθρώπινη Βλακεία είναι Ακατανίκητη, κυριολεκτικά»

«…η Ανθρώπινη Βλακεία είναι Ακατανίκητη, κυριολεκτικά»


… «Ποιο είναι το μεγάλο μυστικό του βλάκα;» ρώτησαν κάποτε τον κ. Κόινερ. «Αυτό που τον κάνει ακατα…

ΔΕΗ: Προσλήψεις 60 ατόμων στο Νομό Κοζάνης

ΔΕΗ: Προσλήψεις 60 ατόμων στο Νομό Κοζάνης


Η ΔΕΗ ανακοινώνει την πρόσληψη, με σύμβαση εργασίας ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου, συνολικ…

Συνελήφθη 23χρονος για παράνομη οπλοκατοχή

Συνελήφθη 23χρονος για παράνομη οπλοκατοχή


Συνελήφθη χθες, (15-12-2017) το βράδυ σε περιοχή της Φλώρινας, από αστυνομικούς του Τμήματος Συνορια…

Κλιμάκωση των κινητοποιήσεων της ΓΕΝΟΠ ΔΕΗ εν όψει της ψήφισης του νομοσχεδίου για την πώληση μονάδων στη Βουλή (video)

Κλιμάκωση των κινητοποιήσεων της ΓΕΝΟΠ ΔΕΗ εν όψει της ψήφισης του νομοσχεδίου για την πώληση μονάδων στη Βουλή (video)


Με δυναμικές κινητοποιήσεις προειδοποιούν οι εργαζόμενοι της ΔΕΗ για να αποτρέψουν την ιδιωτικοποίησ…

Συνεχίζονται οι επιτυχίες  για τα «Δελφίνια» Πτολεμαΐδας

Συνεχίζονται οι επιτυχίες για τα «Δελφίνια» Πτολεμαΐδας


Την Κυριακή 11-12-2017 το τμήμα Τεχνικής Κολύμβησης των «ΔΕΛΦΙΝΙΩΝ» Πτολεμαϊδας  έλαβε μέρος στ…

Σύλληψη 29χρονου για εισαγωγή, κατοχή και μεταφορά πάνω από 14 κιλά κάνναβης

Σύλληψη 29χρονου για εισαγωγή, κατοχή και μεταφορά πάνω από 14 κιλά κάνναβης


Στο πλαίσιο των συνεχιζόμενων δράσεων για την καταπολέμηση της εισαγωγής και διακίνησης ναρκωτικών ο…

Μουσικό Σχολείο Πτολεμαΐδας: Πρόσκληση σε Χριστουγεννιάτικη Συναυλία

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Το Μουσικό Σχολείο Πτολεμαΐδας σας προσκαλεί στην Χριστουγεννιάτικη Συναυλία που θα παρουσιάσει η Συμφωνική

Περισσότερα

ΓΕΩΤ.Ε.Ε./Π.Δ.Μ.: Προτάσεις για την αναθεώρηση του Σχεδίου Διαχείρισης Υδάτων Δυτικής Μακεδονίας

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα ​Επιστολή με παρατηρήσεις - προτάσεις για την αναθεώρηση του Σχεδίου Διαχείρισης Υδάτων Δυτικής Μακεδονίας απέστειλε

Περισσότερα

Η ΕΤΕ/ΔΕΗ εκφράζει την έντονη διαφωνία της για την ιδιωτικοποίηση του ΑΔΜΗΕ

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Παραμονές Χριστουγέννων 2016 η Διοίκηση της ΔΕΗ αποφάσισε να γραφτεί ο επίλογος για

τον ΑΔΜΗΕ υπογράφοντας το τελικό κείμενο

Περισσότερα

ΕΡΤ Κοζάνης & Ιερά Μητρόπολη Σερβίων και Κοζάνης: Ραδιομαραθώνιος αγάπης για τους άπορους συμπολίτες μας «Προσφέρω με την καρδιά μου»

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Στις 19 Δεκεμβρίου ημέρα Δευτέρα και από ώρα 09.00 π.μ μέχρι και στις 14.00 μ.μ, η ΕΡΤ Κοζάνης (100,2 και 100,6 FM)

Περισσότερα

ΓΕΝΟΠ/ΔΕΗ: Με «εορταστικές εκδηλώσεις» για την απόφαση της Ε.Π του Ευρωκοινοβουλίου σχετικά με το αίτημα της ΔΕΗ για τους ρύπους προσπαθεί η Greenpeace να ξεχάσει τον πόνο της ότι: οι λιγνιτικές επενδύσεις δεν ακυρώνονται

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Είχαν τρομερή αγωνία και άγχος

Μπορεί και να τους είχε κοπεί και η όρεξη

Τα βράδια στριφογύριζαν στο κρεβάτι βλέποντας εφιάλτες.

Περισσότερα

Πολιτιστικός Σύλλογος Πτολεμαϊδας "Ο Σωτήρας": Πρόσκληση στη 2η Χριστουγεννιάτικη εκδήλωση

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Πτολεμαΐδας «Ο Σωτήρας» σας προσκαλεί να τιμήσετε με την παρουσία σας την 2 η Χριστουγεννιάτικη

Περισσότερα

Εντατικοποιούνται τα μέτρα ασφάλειας και αστυνόμευσης σε όλη τη χώρα για την εορταστική περίοδο των Χριστουγέννων, της Πρωτοχρονιάς και των Θεοφανείων

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Κλιμακώνονται τα προγράμματα ασφάλειας και αστυνόμευσης της Ελληνικής Αστυνομίας, σε ολόκληρη τη χώρα,

Περισσότερα

ΚΕΠΚΑ Δυτικής Μακεδονίας: Παιχνίδια «κατάσκοποι»

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Τα συνδεδεμένα, στο ίντερνετ παιχνίδια, αποτυγχάνουν παταγωδώς, στην προστασία βασικών δικαιωμάτων των καταναλωτών, σε θέματα ασφάλειας

Περισσότερα

Ο Υπουργός Επικρατείας Χριστόφορος Βερναρδάκης στο www.kozani.tv (video)

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Συνέντευξη για τις τρέχουσες πολιτικές εξελίξεις έδωσε στο www.kozani.tv και στους Σωκράτη Μουτίδη και Παναγιώτη Τσαρτσιανίδη ο Υπουργός Επικρατείας

Περισσότερα

ΔΕΗ: Υπενθύμιση για Ρύθμιση Οφειλών

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Η ΔΕΗ υπενθυμίζει στους πελάτες της ότι στις 31/12/2016 λήγει το ιδιαίτερα ευνοϊκό

πρόγραμμα διακανονισμού

Περισσότερα

Ο ποιητής του λαού και κονταρομάχος των φτωχών Κώστας Βάρναλης

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Σαν σήμερα (16/12/1974) φεύγει από την ζωή ο Κώστας Βάρναλης

Σαν σήμερα (16/12/1974) φεύγει από την ζωή ο Κώστας Βάρναλης ο κομμουνιστής ποιητής Κώστας Βάρναλης.

Περισσότερα

ΔΕΗ: Αναγνώριση του αιτήματος για δωρεάν δικαιώματα CΟ2

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Δεύτερη αναγνώριση του δίκαιου αιτήματος της Ελλάδας για δωρεάν χορήγηση δικαιωμάτων

εκπομπής CO2 αποτελεί

Περισσότερα

Πανελλαδική κινητοποίηση των συνταξιούχων (video)

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Video από την μαζική κινητοποίηση στο κέντρο της Αθήνας που  πραγματοποίησαν χθες το απόγευμα χιλιάδες συνταξιούχοι από όλη τη χώρα στο κέντρο της Αθήνας.

Περισσότερα

Ευρωκοινοβουλευτική Ομάδα του ΚΚΕ: «Καθαρή» ενέργεια και «πράσινη» ανάπτυξη: μανδύας για εγγυημένα κέρδη για το κεφάλαιο.

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Στη συζήτηση για τη «δέσμη μέτρων Καθαρή Ενέργεια για όλους» στην Ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου στο Στρασβούργο παρενέβη ο ευρωβουλευτής

Περισσότερα

Δείτε τα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων στο ptolemaida.tv (16-12-16)

Διαβάστε τα πρωτοσέλιδα της Παρασκευής (16-12-16)

Περισσότερα

Πολιτιστικός Σύλλογος Οικ. Καρδιάς Πτολεμαϊδας "Η Μέρα": Πρόσκληση σε εκδήλωση

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Οικ. Καρδιάς Πτολεμαϊδας "Η Μέρα" σας προσκαλεί στην εκδήλωση Κόλντα Μπάμπω

Περισσότερα

Επείγουσα ερώτηση προς την Κομισιόν και προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κατέθεσε ο ευρωβουλευτής της Λαϊκής Ενότητας, Νίκος Χουντής

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα «Για πόσα χρόνια δεσμεύτηκε η ελληνική κυβέρνηση για πλεόνασμα 3,5%»;

Περισσότερα

Κίνηση "Απελάστε το Ρατσισμό": Συγκέντρωση κατά του ρατσισμού και του φασισμού στην Πτολεμαΐδα

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα 18 Δεκέμβρη, Παγκόσμια Ημέρα του Μετανάστη:

Συγκέντρωση κατά του ρατσισμού και του φασισμού, των πολέμων και της φτώχειας

Περισσότερα

Καταγραφή δεσποζόμενων ζώων στο δήμο Εορδαίας

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Ο Δήμος Εορδαίας ενημερώνει ότι, σύμφωνα με την παρ.1 του άρθ.5 του Νόμου 4039/2012 και με την τροποποίηση του Ν. 4235/2014

Περισσότερα

Γιώργος Κασαπίδης: Κατάθεση ερώτησης για την απρόσκοπτη προσβασιμότητα σε δημόσιους και κοινόχρηστους χώρους

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Τα σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζουν καθημερινά οι συμπολίτες μας ως προς την απρόσκοπτη προσβασιμότητα

Περισσότερα